هوشمند عقیلی (۱۳۱۶–۱۴۰۴): صدایی از ژرفای فرهنگ ایران زمین

تاریخ درگذشت: ۱۴ شهریور ۱۴۰۴ (۵ سپتامبر ۲۰۲۵)

مقدمه

هوشمند عقیلی، از برجسته‌ترین خوانندگان موسیقی سنتی و تلفیقی ایران، در سن ۸۸ سالگی در لس‌آنجلس چشم از جهان فروبست. او با صدایی نافذ و نگاهی عمیق به فرهنگ موسیقی، یکی از ستون‌های نسل طلایی موسیقی ایران بود.

تولد و سال‌های آغازین

هوشمند عقیلی در ۲۵ ژوئیه ۱۹۳۷ (۱۰ مرداد ۱۳۱۶) در اصفهان به دنیا آمد. از کودکی به موسیقی علاقه‌مند بود و خیلی زود وارد مسیر آموزش حرفه‌ای شد.

آموزش موسیقی

در سن ۱۳ سالگی شاگرد استاد تاج اصفهانی شد و بعدها نزد استادان بزرگ چون اسماعیل مهرتاش و محمود کریمی ردیف‌های آوازی را آموخت.

تحصیلات و فعالیت‌های اداری

او در رشته ادبیات انگلیسی تحصیل کرد و سپس با بورسیه یونسکو به بریتانیا رفت و فوق‌لیسانس تعاون گرفت. در ایران در شهرداری، نخست‌وزیری و وزارت تعاون خدمت کرد.

ورود حرفه‌ای به موسیقی

فعالیت رسمی او با آلبوم‌هایی چون “فردا تو می‌آیی” و “اگر” آغاز شد. سبک او تلفیقی از سنتی، پاپ و نوستالژیک بود. آثارش با استقبال زیادی مواجه شد.

مهاجرت و ادامه فعالیت

پس از انقلاب، به آمریکا مهاجرت کرد و در لس‌آنجلس با هنرمندانی چون هایده، مهستی و حسن شماعی‌زاده همکاری کرد. آثار متعددی منتشر کرد که برخی از آن‌ها بازخوانی قطعات کلاسیک بودند.

آثار مهم

• Farda Tou Miyaee (۱۹۷۴)
• Agar (۱۹۸۳)
• Khatereh 5 (۱۹۸۶)
• Shabe Mahtab (۱۹۹۱)

نقش فرهنگی

در سال ۲۰۰۵ یکی از داوران مسابقه استعدادهای موسیقی ایرانی بود. او همواره در حفظ موسیقی اصیل ایرانی در خارج از کشور نقش فعالی ایفا کرد.

درگذشت

در تاریخ ۱۴ شهریور ۱۴۰۴ در لس‌آنجلس پس از یک دوره بیماری درگذشت. واکنش‌های گسترده‌ای در جامعه هنری به دنبال داشت.

میراث هنری

او صدایی جاودانه بود که احساس، فرهنگ و هویت ایرانی را در آثارش جاری کرده بود. موسیقی او همچنان در دل مردم زنده است.

«در روزگار فراموشی و آشوب، هوشمند عقیلی با صدای جاودانه‌اش همچون فانوسی در شب تار، روح موسیقی ایران را زنده نگه داشت.»